{"id":324,"date":"2009-03-19T04:39:42","date_gmt":"2009-03-19T04:39:42","guid":{"rendered":"http:\/\/www.tamayacikel.com\/?p=324"},"modified":"2015-03-23T00:21:52","modified_gmt":"2015-03-22T22:21:52","slug":"dirilis-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/?p=324","title":{"rendered":"D\u0130R\u0130L\u0130\u015e"},"content":{"rendered":"<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>Kar\u015f\u0131m\u0131zdakiler d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcne egemendi. \u00c7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00e7ok zengin, \u00e7ok etkiliydiler.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Atalar\u0131m\u0131z bu kudreti yendiler.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>18 Mart 1915 Per\u015fembe.<\/p>\n<p>G\u00fcn do\u011fumuna az var.<\/p>\n<p>Hava \u00e7ok g\u00fczel. Hafif bir lodos r\u00fczg\u00e2r\u0131 esiyor.<\/p>\n<p>Yeni, eski, b\u00fcy\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck, \u00e7e\u015fitli sava\u015f gemileri, torpidobotlar, motorlar, may\u0131n arama &#8211; tarama gemileri, Bozcaada\u2019n\u0131n kuzeyinde toplan\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Yak\u0131n tarihin en b\u00fcy\u00fck armadas\u0131 olu\u015fuyor.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Selahattin Adil Bey bir ke\u015fif u\u00e7u\u015fu daha istedi. S\u0131ra \u00dcste\u011fmen Cemal Durusoy\u2019dayd\u0131. Gece Ertu\u011frul ad\u0131ndaki emektar u\u00e7ak Bleriot da bak\u0131mdan ge\u00e7mi\u015fti.<\/p>\n<p>Ertu\u011frul ile havaland\u0131. \u00c7abucak y\u00fckseldi.<\/p>\n<p>Armada \u00f6zel bir d\u00fczen i\u00e7inde, Bo\u011faz giri\u015fine do\u011fru yakla\u015fmaktayd\u0131.<\/p>\n<p>18 z\u0131rhl\u0131 sayd\u0131. Bunlar m\u00fcrettebat\u0131 en az 600 ki\u015fi olan y\u00fczen kalelerdi. Her birinin de\u011fi\u015fik \u00e7apta bir\u00e7ok topu vard\u0131. G\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fleri bile \u00fcrperticiydi. Bu gemilerin korkun\u00e7 toplar\u0131n\u0131n ate\u015fleri alt\u0131nda kalacak top\u00e7ular\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcnce i\u00e7i par\u00e7aland\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Saat 10.30\u2019da ilk grubun \u00f6nc\u00fcs\u00fc kruvaz\u00f6r, destroyer, muhrip, torpidobot ve sava\u015f gemileri Bo\u011faz\u2019a girdiler. Sava\u015f alan\u0131n\u0131 denetleyerek ilerlediler.<\/p>\n<p>Bo\u011faz a\u011fz\u0131nda ilk 10 z\u0131rhl\u0131n\u0131n sil\u00fceti belirdi. M\u00fcthi\u015f bir gurur ve g\u00fcven i\u00e7inde yakla\u015f\u0131yorlard\u0131. Gemilerin bandolar\u0131 mar\u015flar \u00e7al\u0131yordu. Dev motorlar\u0131n\u0131n homurtusu havay\u0131 titretiyor, dalgalar\u0131 iki k\u0131y\u0131y\u0131 d\u00f6v\u00fcyordu.<\/p>\n<p>G\u00f6zc\u00fclerin g\u00f6\u011f\u00fcsleri s\u0131k\u0131\u015ft\u0131. Bir de\u011fil, iki de\u011fil \u00fc\u00e7 de\u011fil, on y\u00fczen kale geliyordu.<\/p>\n<p>Hay\u0131r!<\/p>\n<p>Arkada sekiz y\u00fczen kale daha vard\u0131.<\/p>\n<p>On sekiz y\u00fczen kale!<\/p>\n<p>600 top!<\/p>\n<p>Z\u0131rhl\u0131lar\u0131n g\u00f6vdeleri ancak \u00f6zel mermilerin delebilece\u011fi \u00e7elik z\u0131rhlarla kapl\u0131yd\u0131. Bu gemilerde herkes \u00e7elik duvarlar, kalkanlar, perdeler arkas\u0131ndayd\u0131. \u00c7evrelerinde denizalt\u0131 ve may\u0131n tehlikesine kar\u015f\u0131 koruma g\u00f6revi yapan sava\u015f gemileri d\u00f6rt d\u00f6n\u00fcyordu.<\/p>\n<p>Y\u00fczlerce ate\u015f dili olan bir ejderha, uzayarak, yay\u0131larak, homur homur, a\u011f\u0131r a\u011f\u0131r, Bo\u011faz\u2019\u0131 doldurmaktayd\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7anakkale\u2019ye 16.000 metre kal\u0131nca, Erenk\u00f6y hizas\u0131nda, ejderha yava\u015flay\u0131p durdu. Birinci ve ikinci gruplar sava\u015f d\u00fczenine girdi.<\/p>\n<p>Amiral gemisinden beklenen i\u015faret verildi:<\/p>\n<p>\u201cAte\u015f!\u201d<\/p>\n<p>Kaptan k\u00f6\u015fklerindeki ve ate\u015f idare kulelerindeki subaylar kulaklar\u0131n\u0131 mumla t\u0131kad\u0131lar. \u0130lk ate\u015fi sa\u011fdaki Triumph z\u0131rhl\u0131s\u0131 a\u00e7t\u0131. \u0130ntepe\u2019deki batarya hemen kar\u015f\u0131l\u0131k verdi.<\/p>\n<p>Saat 11.15\u2019ti.<\/p>\n<p>Tarihe \u201918 Mart \u00c7anakkale Deniz Sava\u015f\u0131\u2019 ad\u0131yla ge\u00e7ecek olan benzersiz sava\u015f ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>D\u00fcnya, Birle\u015fik Donanma\u2019n\u0131n \u00c7anakkale Bo\u011faz\u0131\u2019na sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenince kulak kesilecekti.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Bir ate\u015f kas\u0131rgas\u0131yd\u0131 bu.<\/p>\n<p>Toplar\u0131n\u0131n menzilleri yetersiz oldu\u011fu i\u00e7in tabyalar bu kas\u0131rgaya yan\u0131t veremediler.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Bu toplu, yo\u011fun, aras\u0131z ate\u015f otuz be\u015f dakika s\u00fcrecek, b\u00fct\u00fcn tabyalarda zavall\u0131 top\u00e7ular toplar\u0131n\u0131n yetersizli\u011fi y\u00fcz\u00fcnden s\u0131\u011f\u0131naklarda bekleyecekler, kimileri \u00f6fkeden a\u011flayacakt\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7anakkale\u2019de yang\u0131n ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Kilitbahir yan\u0131yordu.<\/p>\n<p>Yang\u0131n k\u0131z\u0131ll\u0131\u011f\u0131n\u0131n yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 Bo\u011faz, ate\u015ften bir nehir gibiydi.<\/p>\n<p>Bu s\u0131rada \u0130stanbul\u2019da Naz\u0131rlar, \u0130ttihat\u00e7\u0131 y\u00f6neticiler ve devletin ileri gelenleri Sadrazaml\u0131ktaki toplant\u0131 salonunda toplanm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n<p>Sessizlik i\u00e7inde oturuyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Devlet \u00e7ark\u0131 durmu\u015ftu.<\/p>\n<p>Sadrazam on dakikada bir \u00c7anakkale\u2019den gelen telgraf\u0131, bir g\u00f6z att\u0131ktan sonra Talat Pa\u015fa\u2019ya uzat\u0131yor, Talat Pa\u015fa y\u00fcksek sesle okuyordu.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7anakkale\u2019den yollanan telgraf\u0131n bir e\u015fi de ba\u015fkomutanl\u0131\u011fa geliyordu. Enver Pa\u015fa \u00c7anakkale konusunda olduk\u00e7a iyimser g\u00f6r\u00fcnmekteydi. \u0130yimserli\u011finin nedenini \u00fc\u00e7 s\u00f6zc\u00fckle a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131:<\/p>\n<p>\u201cTop\u00e7ular\u0131n g\u00f6zlerini g\u00f6rd\u00fcm.\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Mermilerin bir k\u0131sm\u0131, tedbirli komutanlar\u0131n top\u00e7ular\u0131n yalvarmalar\u0131na ra\u011fmen kullan\u0131m izni vermedikleri, i\u015fte b\u00f6yle bir g\u00fcn i\u00e7in s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131 saklad\u0131klar\u0131 z\u0131rh delici mermilerdi. Bug\u00fcn bile hepsinin kullan\u0131lmas\u0131na izin vermeyeceklerdi.<\/p>\n<p>\u00c7imenlik tabyas\u0131nda mermi cimrisi komutan avaz avaz ba\u011f\u0131r\u0131yordu:<\/p>\n<p>\u201cTek mermi bile bo\u015fa at\u0131lmayacak. Atan\u0131 do\u011fdu\u011funa pi\u015fman ederim!\u201d<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Say\u0131l\u0131 mermileriyle \u00e7ok isabetli at\u0131\u015flar yapmaktayd\u0131lar.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Yakla\u015f\u0131k \u00fc\u00e7 saat i\u00e7inde, o kadar k\u00fc\u00e7\u00fcmsedikleri T\u00fcrk savunmas\u0131, eski diye \u00f6nemsemedikleri toplar\u0131 ve say\u0131ca az diye dikkate bile almad\u0131klar\u0131 mermileri ile Birle\u015fik Donanma\u2019n\u0131n 1 \u0130ngiliz, 4 Frans\u0131z, toplam 5 b\u00fcy\u00fck z\u0131rhl\u0131s\u0131n\u0131 sava\u015f d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Emperyalistleri, paray\u0131, \u00e7eli\u011fi, makineyi, barutu, kader san\u0131lan zavall\u0131l\u0131\u011f\u0131, a\u015fa\u011f\u0131l\u0131k duygusunu, Avrupa \u00f6n\u00fcnde emir eri gibi durma al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 yenmi\u015flerdi.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Sonu\u00e7 \u0130stanbul\u2019a bildirildi.<\/p>\n<p>Yaral\u0131lar hastanelere kald\u0131r\u0131ld\u0131, \u015fehitler vatana eklendi.<\/p>\n<p>Bu ak\u015fam asker zafer yeme\u011fi yiyecekti: Etli kuru fasulye, bulgur pilav\u0131, un helvas\u0131. Ba\u015fta Edremitli seyit olmak \u00fczere dileyene diledi\u011fi kadar da ekmek.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Zafer kulaktan kula\u011fa yay\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Halk sokaklara d\u00f6k\u00fcld\u00fc. Evler, sokaklar bayraklarla donat\u0131ld\u0131. Minarelerin kandilleri yak\u0131ld\u0131. S\u00fcleymaniye camisinin ya\u015fl\u0131 mahyac\u0131s\u0131 \u00e7\u0131raklar\u0131yla geldi, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc c\u00fcmleyi iki minare aras\u0131na kandillerle yaz\u0131p yats\u0131 namaz\u0131na yeti\u015ftirdi:<\/p>\n<p>\u201c<em>\u00c7anakkale ge\u00e7ilmez!\u201d <\/em><\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>Ayl\u0131 y\u0131ld\u0131zl\u0131 bir \u0130stanbul gecesi ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Bo\u011fazi\u00e7i \u0131\u015f\u0131lt\u0131lar i\u00e7indeydi. Deniz de bu sevinci payla\u015f\u0131yor gibiydi.<\/p>\n<p><strong>\u2026<\/strong><\/p>\n<p>19 Mart sabah\u0131 \u0130stanbul\u2019da zafer \u015fenlikleri yeniden ba\u015flad\u0131. Birbirlerini tan\u0131mayanlar bile selamla\u015f\u0131yor, konu\u015fuyor, ayr\u0131l\u0131rken kucakla\u015f\u0131p \u00f6p\u00fc\u015f\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Zafer haberi d\u00fcn ak\u015fam \u015fim\u015fek gibi \u00e7akm\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcn neler oldu\u011fu hakk\u0131nda daha geni\u015f bilgi gelmeye ba\u015flad\u0131. Zaferin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc daha iyi anla\u015f\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Bir\u00e7ok insan\u0131n duru\u015fu, y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fc, bak\u0131\u015f\u0131 de\u011fi\u015fti.<\/p>\n<p><strong>***<\/strong><\/p>\n<p>\u2018\u015eu \u00c7\u0131lg\u0131n T\u00fcrkler\u2019in yazar\u0131 Turgut \u00d6zakman\u2019\u0131n \u2018Dirili\u015f-\u00c7anakkale 1915\u2019 adl\u0131 kitab\u0131nda yaz\u0131yor bu sat\u0131rlar.<\/p>\n<p>Ger\u00e7ekleri \u00e7arp\u0131tanlara \u00e7ok k\u0131z\u0131yor yazar. Yak\u0131n tarihimize ili\u015fkin yalanlar\u0131, yanl\u0131\u015flar\u0131, yutturmacalar\u0131 ara\u015ft\u0131rm\u0131\u015f ve 700 sayfal\u0131k \u201cMilli M\u00fccadele\u201d kitab\u0131n\u0131 yazm\u0131\u015f. Sosyal ara\u015ft\u0131rmalar dal\u0131nda iki \u00f6d\u00fcl alm\u0131\u015f kitap. K\u0131z\u0131yor, \u00e7\u00fcnk\u00fc baz\u0131lar\u0131 Mustafa Kemal\u2019in ad\u0131n\u0131 bile a\u011f\u0131zlar\u0131na alm\u0131yorlar, kimileri de onun \u00c7anakkale zaferindeki rol\u00fcn\u00fc \u00f6nemsiz g\u00f6stermeyi marifet say\u0131yorlar. \u201cO bir kara birli\u011fi komutan\u0131yd\u0131, o g\u00fcnk\u00fc deniz sava\u015f\u0131na kat\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131\u201d diyorlar. Oysa 18 Mart t\u00f6renleri yaln\u0131z o g\u00fcn\u00fcn an\u0131s\u0131na kutlanmaz. 18 Martlarda deniz sava\u015flar\u0131, 8,5 ay s\u00fcren kara sava\u015flar\u0131yla birlikte an\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Turgut \u00d6zakman\u2019\u0131n yak\u0131nd\u0131\u011f\u0131, \u00c7anakkale\u2019yi bir mucizeler, kerametler sergisi haline getirmeye \u00e7al\u0131\u015fanlar var bir de\u2026 Anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, \u015fehitlikleri, an\u0131tlar\u0131 gezmeye gelen insanlar\u0131n beyinleri hurafeler, sahte menk\u0131belerle uyu\u015fturulmaktad\u0131r \u00c7anakkale\u2019de. Yine b\u00f6yle uydurma hik\u00e2yelerle dolu kitaplar t\u00fcremi\u015ftir. Oysa \u00c7anakkale\u2019nin hurafeye, yalana, abart\u0131ya, k\u0131saca uydurma ola\u011fan\u00fcst\u00fcl\u00fcklere ihtiyac\u0131 yoktur.<\/p>\n<p>\u00c7anakkale\u2019nin kendi ola\u011fan\u00fcst\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>\u2018Dirili\u015f\u2019in son sat\u0131rlar\u0131nda \u201cNe oldu bize?\u201d diye sesleniyor yazar\u2026 Ve \u015f\u00f6yle bitiriyor s\u00f6zlerini:<\/p>\n<p>Yoksa son y\u00fczy\u0131l i\u00e7inde \u00c7anakkale dirili\u015fini, Milli M\u00fccadele\u2019yi, o kutsal \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131, zaferi, ilkellikten ve ba\u011fnazl\u0131ktan kurtulu\u015fu, uyan\u0131\u015f\u0131, ayd\u0131nlanmay\u0131, \u00e7a\u011fda\u015fla\u015fmay\u0131, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc, cumhuriyeti, d\u00fcnyan\u0131n T\u00fcrk mucizesi diye and\u0131\u011f\u0131 bu b\u00fcy\u00fck maceray\u0131 ya\u015fayan biz de\u011fil miydik? Yoksa bunlar millet\u00e7e birlikte g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz bir r\u00fcya m\u0131yd\u0131? \u015eehitler, gaziler, kahramanlar, o \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc ac\u0131lar, o emsalsiz sevin\u00e7ler, inan\u0131lmaz ba\u015far\u0131lar hayal miydi?<\/p>\n<p>Hay\u0131r!<\/p>\n<p>Hepsi ger\u00e7ek.<\/p>\n<p>Ama i\u00e7erden, d\u0131\u015fardan s\u00f6ylenen ninnilerle, s\u00fcsl\u00fc kutular ve g\u00f6z al\u0131c\u0131 \u015fi\u015feler i\u00e7inde sunulan uyku ila\u00e7lar\u0131yla bizi yeniden uyutmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n<p>Tarih son kez uyar\u0131yor:<\/p>\n<p>Uyuma ey T\u00fcrk!<\/p>\n<p>Dirli\u011fin, birli\u011fin, dilin, benli\u011fin, tarihin, yurdun, ad\u0131n bir kez daha giderse, bir daha hi\u00e7biri geri d\u00f6nmez.<\/p>\n<p><em>19\/03\/2009<\/em><\/p>\n<p><em>Bizim Sakarya Gazetesi<br \/>\n<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &nbsp; Kar\u015f\u0131m\u0131zdakiler d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rtte \u00fc\u00e7\u00fcne egemendi. \u00c7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc, \u00e7ok zengin, \u00e7ok etkiliydiler. Atalar\u0131m\u0131z bu kudreti yendiler. &nbsp; 18 Mart 1915 Per\u015fembe. G\u00fcn do\u011fumuna az var. Hava \u00e7ok g\u00fczel. Hafif bir lodos r\u00fczg\u00e2r\u0131 esiyor. Yeni, eski, b\u00fcy\u00fck k\u00fc\u00e7\u00fck, \u00e7e\u015fitli sava\u015f gemileri, torpidobotlar, motorlar, may\u0131n arama &#8211; tarama gemileri, Bozcaada\u2019n\u0131n kuzeyinde toplan\u0131yorlar. Yak\u0131n tarihin en b\u00fcy\u00fck [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[467],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/324"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=324"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/324\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4507,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/324\/revisions\/4507"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=324"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=324"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.tamayacikel.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=324"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}